Home Newsletter 2010 Αποζημιώσεις από ζημιές που προκαλούν τα μεγάλα σαρκοφάγα στη Ρουμανία- τι έχει γίνει μέχρι σήμερα και μελλοντικά βήματα
του George Predoiu

Η Ρουμανία φιλοξενεί έναν σημαντικό αριθμό αρκούδων (5000) και λύκων (2500) σχεδόν σε ολόκληρη την οροσειρά των Καρπάθιων. Στην περιοχή αυτή υπάρχει έντονη ανθρώπινη δραστηριότητα και οι ζημιές οι οποίες προκαλούνται σε κτηνοτροφικό κεφάλαιο, σε οπωροφόρα δέντρα, σε μελίσσια και σε γεωργικά προϊόντα είναι συχνές. Σήμερα, για την αντιμετώπιση αντίστοιχων προβλημάτων, βρίσκεται σε εφαρμογή σύστημα αποζημιώσεων το οποίο έχει τεθεί σε ισχύ από το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Δασών της Ρουμανίας.

Οι δραστηριότητες του προγράμματος LIFE EX-TRA επικεντρώνονται στη βελτίωση της αποτελεσματικότητας του συστήματος αποζημιώσεων. Για το σκοπό αυτό έχουμε εργαστεί σε 3 κατευθύνσεις:

· Στην αξιολόγηση της υφιστάμενης κατάστασης στο πεδίο (πραγματική έκταση της ζημιάς, οικονομική αξία, αριθμός δηλώσεων ζημιών, αποτίμηση των συνθηκών πρόκλησης της ζημιάς)
· Στην εκτέλεση μίας ανάλυσης η οποία αφορά στην αντίληψη του κοινού και των αρμόδιων φορέων σχετικά με το υφιστάμενο σύστημα αποζημιώσεων
· Στη δημιουργία μίας βάσης δεδομένων και ενός πλάνου δράσης για την παρακολούθηση των ζημιών. Τη δημιουργία της βάσης αυτής ακολούθησαν και σχετικά σεμινάρια.

Μέσα από δύο χρόνια παρακολούθησης των ζημιών που προκαλούνται από λύκους και αρκούδες και στις τρεις περιοχές δράσης (46 στάνες σε μία κατανομή 600 τ.χλμ), τα πρωταρχικά αποτελέσματα είναι:

- σε πολλές περιπτώσεις, έχει γίνει λανθασμένη αναγνώριση των συνθηκών ή του είδους που προκάλεσε τη ζημιά από τον ίδιο τον κτηνοτρόφο ή τον παραγωγό.

- μόνο πολύ λίγες περιπτώσεις ζημιών δηλώνονται στους υπεύθυνους φορείς και έτσι δεν αποζημιώνονταν οι παραγωγοί

- σαν αποτέλεσμα του υφιστάμενου κανονισμού αποζημιώσεων, σε πολλές περιπτώσεις, οι συνθήκες κάτω από τις οποίες γίνεται μία ζημιά δεν είναι ξεκάθαρες και έτσι δεν πληρώνεται η αποζημίωση.

Μία ανάλυση η οποία αφορά τα κύρια εμπλεκόμενα μέρη, τα προβλήματά τους και τις προσδοκίες τους, αποκάλυψε ότι υπάρχουν τουλάχιστον 4 διαφορετικοί θεσμοί οι οποίοι έχουν διαφορετικές ευθύνες σε ότι αφορά στη διαχείριση των μεγάλων σαρκοφάγων και στο σύστημα αποζημιώσεων (Αντιπροσωπεία Περιβαλλοντικής Προστασίας, Τοπική Επιθεώρηση για τα Δάση και τη Θήρα, Τοπική Κοινότητα και ο Οργανισμός διαχείρισης θήρας). Η επιτροπή η οποία είναι υπεύθυνη για την πιστοποίηση μιας ζημιάς αποτελείται από εκπροσώπους όλων των παραπάνω οργανισμών, οι οποίοι θα πρέπει να συναντηθούν σε λιγότερες από δύο μέρες από την ημέρα που θα δηλωθεί η ζημιά. Στις περισσότερες περιπτώσεις δεν υπάρχει κάποιος διαθέσιμος κτηνίατρος και κανένας άλλος εκπαιδευμένος στην εκτίμηση ζημιών οι οποίες προκαλούνται από αρκούδες και λύκους.

Το κόστος αυτού του συστήματος είναι εξαιρετικά υψηλό (4 μισθοί και μεταφορικά για 4 ανθρώπους για μία μόνο εκτίμηση) και τα αποτελέσματα της εκτίμησης αυτής δεν είναι καν αξιόπιστα (έλλειψη ειδικά εκπαιδευμένου προσωπικού).

Με σκοπό να παρέχει υποστήριξη στη βελτίωση αυτού του γραφειοκρατικού αλλά και δαπανηρού συστήματος, το πρόγραμμα LIFE EX-TRA προετοίμασε απλοποιημένες φόρμες πεδίου για την παρακολούθηση των ζημιών- μία εύχρηστη βάση δεδομένων με σκοπό να συγκεντρώσει την πληροφορία αλλά και να παρέχει μία συγκεκριμένη μεθοδολογία μέσω ενός Οδηγού Αναγνώρισης των Ζημιών. Ξεκινώντας από το 2011, θα διοργανωθούν ειδικά σεμινάρια για κτηνίατρους και άλλους εμπλεκόμενους στο σύστημα αποζημιώσεων από ζημιές που προκαλούν η αρκούδα και ο λύκος, στις περιοχές του προγράμματος. Βασισμένοι στα δεδομένα που προέκυψαν μέσω των δράσεων που υλοποιήθηκαν μεταξύ του 2009-2011, ένα μακροπρόθεσμο σχέδιο παρακολούθησης των ζημιών θα κατατεθεί στις Ρουμανικές αρχές με σκοπό να χρησιμοποιηθεί σε εθνικό επίπεδο.